Punjabi Poetry

ਤੁਪਕਾ-ਤੁਪਕਾ ਨੀਰ ਬਚਾਓ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਤਕਦੀਰ ਬਚਾਓ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਿਨ ਨਹੀਓਂ ਸਰਨਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਬਣਕੇ ਵੀਰ ਬਚਾਓ। ਰੁੱਖ ਲਗਾਓ ਫਲ-ਫੁੱਲ

1 ਚੰਨ-ਸਿਤਾਰੇ ਅੰਬਰ ਉੱਤੇ, ਰਾਤ ਪਈ ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦੇ। ਦੂਈ-ਦਵੈਤ ਨਾ- ਤੂੰ-ਤੂੰ, ਮੈਂ-ਮੈਂ, ਨਾ ਹੀ ਝਗੜਾ ਕਰਦੇ। ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਜਿੰਦ-ਜਾਨ

ਬੱਦਲ ਆਏ-ਬੱਦਲ ਆਏ। ਚਿੱਟੇ ਕਾਲੇ ਬੱਦਲ ਆਏ। ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗੂੰ ਗਰਜਣਗੇ। ਛਮ-ਛਮ ਪਾਣੀ ਬਰਸਣਗੇ। ਗਰਜਣ ਪਿੱਛੋਂ ਬਿਜਲੀ ਲਿਸ਼ਕੂ। ਉਦੋਂ ਸਾਡੀ ਜਾਨ

ਬੱਦਲੋ ਆਓ ਵਰ੍ਹੋ! ਸਾਨੂੰ ਗਰਮੀ ਲੱਗਦੀ। ਬੱਦਲੋ ਠੰਡ ਕਰੋ, ਸਾਨੂੰ ਗਰਮੀ ਲੱਗਦੀ……! ਨਿੱਕੀ-ਨਿੱਕੀ ਕਣੀ ਦਾ ਮੀਂਹ ਵਰਸਾਓ। ਸੁਹਣੇ-ਸੁਹਣੇ ਬੱਦਲੋ ਵੇ

ਕਿਣ-ਮਿਣ, ਕਿਣ-ਮਿਣ ਵੱਸਣ ਕਣੀਆਂ! ਡਿਗਦੀਆਂ-ਡਿਗਦੀਆਂ ਹੱਸਣ ਕਣੀਆਂ! ਬਿਜਲੀ ਚਮਕੇ ਬੱਦਲ ਗੱਜਣ। ‘ਵਾ ਦੇ ਝੋਕੇ ਫਰ-ਫਰ ਵੱਜਣ। ਸਾਵਣ ਆਇਆ- ਦੱਸਣ ਕਣੀਆਂ!!!

ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬੱਦਲ ਆਏ, ਬੇਲੀਓ ਸਾਉਣ ਮਹੀਨਾ!!! ਵਾਹਵਾ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਏ, ਬੇਲੀਓ ਸਾਉਣ ਮਹੀਨਾ!!! ਗਰਮੀ ਭੱਜੇ ਦੂਰ- ਠੰਡੜੀਆਂ ਵਗਣ ਹਵਾਵਾਂ।

ਨਿੱਕੇ-ਨਿੱਕੇ ਤਾਰੇ ਟਿਮਟਿਮਾਉਂਦੇ ਨੇ। ਆਸਮਾਨ ਦੇ ਉੱਤੇ ਰੰਗ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਨੇ। ਬੱਦਲਾਂ ਓਹਲੇ ਹੱਸਦੇ-ਹੱਸਦੇ ਲੁਕ ਜਾਂਦੇ, ਬੱਦਲ ਹੁੰਦੇ ਪਾਸੇ ਜਗਮਗਾਉਂਦੇ ਨੇ।

ਟਿਮ-ਟਿਮ ਤਾਰੇ ਬੜੇ ਪਿਆਰੇ। ਟਿਮ-ਟਿਮਾਉਂਦੇ ਕਿੰਨੇ ਸਾਰੇ। ਅੱਧੀ ਰਾਤੀਂ ਕਰਨ ਇਸ਼ਾਰੇ, ਆਜੋ ਬੱਚਿਓ ਰਲਕੇ ਸਾਰੇ। ਆਪਾਂ ਬਹਿਕੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰੀਏ, ਚਿੱਤਾਂ

ਰੁੱਖ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜਾਏ ਓ ਲੋਕੋ, ਦਿੰਦੇ ਠੰਡੀਆਂ ਛਾਵਾਂ। ਸ਼ਾਂ-ਸ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਗਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਲੋਰੀਆਂ ਵਾਕੁਰ ਮਾਵਾਂ! ਰੁੱਖ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜਾਏ

ਰੁੱਖਾਂ ਬਾਝ ਨਹੀਂ ਸਰਨਾ ਮਿੱਤਰੋ, ਆਵੋ ਰੁੱਖ ਲਗਾਈਏ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਪਲੀਤ ਹੋ ਰਿਹਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਬਣਾਈਏ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਗੰਦਾ ਕਰਦਾ,

ਸੋਹਣੀ ਅਤੇ ਪਿਆਰੀ ਤਿਤਲੀ। ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਹਾਰੀ ਤਿਤਲੀ। ਜਾਂਦੀ ਮਾਰ ਪਲਾਕੀ ਤਿਤਲੀ। ਕਰਦੀ ਨਹੀਂ ਚਲਾਕੀ ਤਿਤਲੀ। ਉੱਡਦੀ ਬੜੀ ਪਿਆਰੀ ਲੱਗੇ।

ਰੰਗ-ਬਰੰਗੀ ਤਿਤਲੀ ਹੈ। ਬਾਗ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੀ ਹੈ। ਫੁੱਲਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇਗੀ। ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਦੇਖੇਗੀ। ਰਸ ਫੁੱਲਾਂ ਦਾ ਪੀਵੇਗੀ। ਰਸ ਪੀ ਪੀ

ਉਠ ਪੀਤਿਆ ਸੁਬਹ-ਸਵੇਰੇ, ਨਾਲ ਅਸਾਡੇ ਚੱਲ ਬਈ। ਤੜਕੇ-ਤੜਕੇ ਸੈਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਜਾਣਾ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਬਈ ਸੈਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਚੰਗੀ,

ਉੱਡੀ-ਉੱਡੀ ਆ ਨੀ ਚਿੜੀਏ। ਸਾਡੇ ਫੇਰਾ ਪਾ ਨੀ ਚਿੜੀਏ। ਕਿੱਧਰ ਨੂੰ ਤੂੰ ਗਈ ਰਕਾਨੇ, ਆ ਕੇ ਦਾਣੇ ਖਾ ਨੀ ਚਿੜੀਏ।

ਚਿੜੀਆਂ ਨਾ ਹੁਣ ਸ਼ੋਰ ਮਚਾਉਣ, ਚੀਂ-ਚੀਂ ਕਰ ਨਾ ਭੋਰ ਸਜਾਵਣ……………! ਨਿੱਕੇ ਹੁੰਦੇ ਚਿੜੀਆਂ ਫੜਦੇ, ਲਾ ਟੋਕਰੀ ਰੋਟੀ ਧਰਦੇ, ਉਹ ਮੌਜ਼ਾਂ

ਠੁਰ-ਠੁਰ ਬੜਾ ਕੰਬਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ! ਠੰਢ ਨੇ ਰੰਗ ਵਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ- ਦੇਸ ਮੇਰੇ ਨੂੰ ਯਾਰ, ਠੰਢ ਨੇ ਕੰਬਣੀ ਛੇੜੀ……! ਆਵੋ

ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਵਣ ਚਿੜੀਆਂ! ਨੱਚਣ-ਟੱਪਣ-ਗਾਵਣ ਚਿੜੀਆਂ! ਮੈਂ ਚਿੜੀਆਂ ਨੂੰ ਚੋਗਾ ਪਾਵਾਂ। ਕੌਲੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲਿਆਵਾਂ। ਉੱਡੀਆਂ-ਉੱਡੀਆ ਆਵਣ ਚਿੜੀਆਂ!

ਤੂੰ ਤਾਂ ਬੇ-ਸ਼ਰਮ ਗਰਮੀ! ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਭਰਮ ਗਰਮੀ! ਸਾਹ ਵੀ ਨਾ ਲੈਣ ਦੇਵੇਂ, ਟਿਕ ਕੇ ਨਾ ਬਹਿਣ ਦੇਵੇਂ, ਕਿੰਨੀ

ਚੰਨ-ਸਿਤਾਰੇ ਬੜੇ ਪਿਆਰੇ, ਬੱਦਲ, ਰੁੱਖ, ਪ੍ਰਭਾਤਾਂ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੇ ਬਦਲੀ ਜਾਂਦੇ, ਸੁੰਦਰ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤਾਂ। ਫੁੱਲ, ਤਿਤਲੀਆਂ, ਮਧੂ ਮੱਖੀਆਂ, ਜੰਗਲ

ਮੌਸਮ ਰੰਗ ਵਟਾਇਆ ਹੈ। ਬੱਦਲ ਚੜ੍ਹਕੇ ਆਇਆ ਹੈ। ਛਮ-ਛਮ ਬੱਦਲ ਬਰਸ ਰਿਹਾ। ਲਿਸ਼ਕ-ਲਿਸ਼ਕ ਕੇ ਗੜਕ ਰਿਹਾ। ਠੰਡੀਆਂ ‘ਵਾਵਾਂ ਵਗ ਰਹੀਆਂ।